mardi 20 mai 2008

F Ponge e la Provença... Fagocitòsa academica


Tradusit dels quaserns mediterraneencs

PROSA

Elògi d'Aïs en Provença

S'agira aici de dels nòstres luòcs sagrats.
D'uns de nòstres Dius ( los sonam auèi valors) n'an fach lor sejorn favorit.
Qualques mots i son dichs dins una lenga nòbla e simple.
Enlòc ; òm sera milhor prèp de los escotar. Enlòc serian milhors ausits.
***
S'agis d'una vila, dins un païsatge.
Dins lo quite nom de la citat , le païsatge( de segur mas important) es nielat.
L'A i representa la Montanha Santa Victòria. L'I de las aigas eternament cascalejantas. L'X enfin , un seculari crosament de camins, coma aital la crotz mesa en aqueste luòc subre d'una entreprisa barbara.
Mas a tot senher tot onor! e donc a n'aquest massa calquièra marmoreana de las formas amaisadas, que punta a 1011 mèstres , " tissant entre dos gaudres del bassin de l'Arc , sa paret formidablament redde del costat del mièjorn.
Son nom reverta un dels eveniments majors de l'istòria universala , quand tres cent milas teutons , neantisats per Marius, i foguèron daissant sens sepultura , a Porrières( Campi Putridi).

Que serian venguts sens elas ? Los barbars mai tard , podian plan tornar . Roma avia fach grèlhar sas flors , portat sa frucha , e semenat sa grana imperissabla.

***
Alara sus l'antica sejorn dels ligurs Salies , apasimats per Caïs Sextius qu'i avia bastit sos tèrmes, poguèron
s'aparelhar , s'acoblar las valors angevinas e provençalas que servem lo simbòl a Valabre , jos un teulat de teules romanas : las torres massiuvas e las teunhas colonas del ostalet de caça del rei Rene.
***
Es aici qu'Aragon, Anjou e Provença per Lois IX e Lois XI enfin se mesclèron dins la França- mesclats encara a d'unas valors sarrazinas en una pasta dolça amara, dont qualques pichòts pavats de mosaïca en losanges , nos servan la sabor.
***
La grandor françèsa , d'alhors , de longa d'aqui regisclaira.
-successivament per Malherbe(?) ( entre Guillem du Vair e Peiresc), per lo grand Vauvenargues(entre Campra e Van Loo), enfin per lo grand Cezanna (???)

Podem plan , Parlament e letras amassadas jos tant nauts e sarrats platanas , dins aqueste tunèl d'ombra e de solèlh ont rajan totjorn las fonts.
Paletas e pinçéls , arquets e violons crosats,
Y recaptar , a dos passes sonque de Porrières e del triomfe de Marius , los servicis de l'amadoué Mozart.
Francis Ponge

Comentari liure tanben:
E la França eiritièra de Roma, d'Anjou, de Provença, (a oblidat los Normands e los Celtes) recaptèt las riquèsas que de barbars Teutons venguèron un temps amenaçar. La França , es a dire lo païs mai Teuton de totes los païs romans es fièra d'èstre arribada quand o calia , e d 'èstre venguda, per miracle reculhir e portar naut las valors de la civilisacion, parisano-chrestiana, merce del brave rei Lois IX , e XI ( d'umanistes crestians vertadièrs) que crevèron lo miètjorn per mantunas crosadas e inquisicion. Ponge la maquina de lavar los sovenirs. Ponge una bugadièra franchimanda que per malastre es pas la sola.

Aucun commentaire:

Enregistrer un commentaire